انتشار بخشھای مختلف یک پژوھش در چند مقاله. آری یا خیر؟

نوشته شده در کلیات و تعاریف 20 بدون نظر

این یک سوال و یا یک موضوع خیلی خیلی شایع در بین پژوھشگران ماست. Salami publication و یا Salami Slicing به پدیده ای گفته می شود که دو یا چند مقاله ازدرون یک پژوھش منتشر شود که جامعه مورد مطالعه، متدلوژی و سوالات پژوھش یکسان و یا تشابه زیادی داشته باشد. بسیاری از مجلات مدتھاست که ضوابطی را برای اسکرینینگ مقالات وارده ازنظر سلامی پابلیکیشن طراحی کرده اند که از انتشار این مقالات جلو گیری شود ھرچند که بسیاری از مجلات ھم با این گونه از مقالات مشکلی ندارند.

البته تشخیص مقالاتی که ازدرون یک پژوھش یکسان بصورت مجزا برش خورده باشند ھمیشه کار ساده ای نیست و حتی از آن که بگذریم و بالاتر برویم، اصلا یک موضوع دیگر ھم ھست و آن ھم این است که برخی مواقع ما مجبور ھستیم که نتایج یک پژوھش  را در بیش از یک مقاله منتشر کنیم و انتشارھمه نتایج در یک مقاله غیر ممکن خواھد بود. بنابراین امیدوارم مطلبی که دراینجا نگارش می کنم بتواند ایده مناسبی به پژوھشگران بدھد که بتوانند تشخیص بدھند که چه زمانی باید از چه کاری پرھیز کنند.

فرض کنیم یک دانشجوی دکتری در پاکستان براساس راھنمایی استادش می رود و بر روی جامعه دختران فراری در شھر لاھور پاکستان پژوھشی انجام می دھد تا اختلالات رفتاری این جامعه را بررسی و ارائه کند. فرض کنیم که ایشان بعد از جمع آوری داده ھا از روی چھارصد نفر از جامعه مورد مطالعه، پیدا می کند که یکی از اختلالات رفتاری شایع در این گروه از دختران، اعتیاد به مواد مخدر است و احتمالا یکی دیگر از اختلالات رفتاری احتمالا شایع در این جامعه، ارتکاب دزدی و اختلال دیگر ھم که شاید شایع باشد تن فروشی است. حالا ایشان می تواند یک مقاله ای بنویسد که عنوان آن چنین باشد:

” “بررسی اختلالات رفتاری شایع در دختران فراری در شھر لاھور پاکستان در سال 2012

ولی ممکن است ایشان به قول خودش زرنگی بکند و برود و بجای تولید یک مقاله، نتایج را در سه مقاله مجزا
منتشر کند به شرح زیر، و اولی را در یک مجله مرتبط با اعتیاد، دومی را در یک مجله مرتبط با علوم اجتماعی، و
سومی را در یک مجله مرتبط با روانشناسی منتشر کند:

یک. بررسی شیوع اعتیاد در دختران فراری در شھر لاھور پاکستان …….
دو. بررسی شیوع دزدی در …………
سه. بررسی شیوع تن فروشی در …….

پر واضح است که پژوھشگر عزیز ما دراینجا به وضوح مرتکب Salami Publication شده است زیرا جامعه مورد مطالعه، نمونه، سوال و یا ابجکتیو پژوھشو متدلوژی مطالعه یکی بوده است.

دراینجا مثالی عینی دیگر را ارائه می کنم که قضاوت درمورد تصمیم گیری نھایی برای ارتکاب یا عدم ارتکاب به
سلامی پابلیکیشن را به خواننده واگزار خواھد کرد: فرض کنیم که من یک متخصص بیماری ھای داخلی شاغل در یکی از بیمارستانھای ھندوستان ھستم. یک بیمار با علایم متعددی از اختلالات دستگاه کلیه، اختلالات کبدی، اختلالات سیستم مغز و اعصاب، و اختلالات قلبی مراجعه می کند که قابل انتساب به یک سندرم یا بیماری شناخته شده نیست و بعد از مطالعه کامل این بیمار و تشخیص نھایی، به این نتیجه می رسیم که ایشان مبتلا به یک بیماری بسیار نادر شده است که تابحال در دنیا کمتر از یکصد مورد از آن شنناسایی شده است و ھمه مواردی از این بیماری که تابحال گزارش شده اند متعلق به منطقه ای در شمال ژاپن بوده اند و تابحال سابقه نداشته که این بیماری در جایی دیگر از دنیا مشاھده بشود و ما اولین کیس این بیماری را مثلا در شھر بمبئی ھندوستان کشف کرده ایم. برای انتشار نتایج این پژوھش می توانم یکی از دو
سناریوی زیر را اجرا کنم:

سناریوی اول: من می توانم با خودم محاسبه کنم و تصمیم بگیرم که اختلالات مشاھده شده در دستگاه مغز و
اعصاب این بیمار را بعنوان یک مقاله کیس ریپورت به یک مجله و اختلالات کلیه و قلب و کبد را ھم به مجلات دیگری
بعنوان کیس ریپورتھای جداگانه ای ارسال و منتشر کنم. ھمین کار را ھم می کنم و این مقالات را به چھار مجله
معتبر دنیا در زمینه مغز و اعصاب، بیماریھای کبد، بیماریھای کلیه، و بیماریھای قلب ارسال می کنم. از آنجایی که آن
ھستند، بنابراین یکی COPE یا Committee on Publication Ethics مجلات برخلاف تصور قبلی من جزو مجلات عضو
از مواردی که حتما به آن توجه خواھند کرد ضوابط شناسایی و حذف مقالاتی است که احتمال دارد حاصل عملیات
بر روی یافته ھای یک پژوھش یکتا باشند. بنابراین مجله مغز و اعصاب به من ایمیل می فرستد و باتوجه به Slicing
آنکه آن کیس بیماری خاص ھمه می دانند که دارای نشانه ھایی در دستگاه قلب و کلیه وکبد ھم ھست، از من
سوال می کند که چرا من در مقاله کیس ریپورتم فقط به یافته ھای مغزی این بیمار اشاره کرده ام؟ پس کو بقیه
یافته ھای کلیوی و کبدی و قلبی این بیمار؟ از قضا ھر سه مجله دیگر ھم ھمین کار را می کنند و چھار مقاله من
عملا مردود می شود.

دراین مرحله قدری جستجو می کنم و می بینم که چھار مجله دیگر ھستند که خیلی سختگیر نیستند. من ھم از
خدا خواسته و ھرکدام رابه یکی از این چھار مجله سھل گیر ارسال میکنم و بمدت کوتاھی ھرچھار مقاله خودم را
منتشر شده در قاب قرارداده و در دیوار اتاقم آویز می کنم. چرا که نه؟ احتمالا نتایج این بیماری تازه مشاھده شده را
در چھار کنفرانس جداگانه ھم در دانشگاه ھای مختلف به عنوان سخنرانی ارائه می دھم و خلاصه اینکه با ھمین
یک کیس ریپورت کوچولو چندین مقاله و کنفرانسو ھمایشو سمینار و …. را برای خودم ردیف میکنم.

سناریوی دوم: ممکن است سناریو را طوری دیگر طراحی و اجرا کنم. بعد از آنکه اولین مجله به من یادآوری می
کند که این موضوع سلامی پابلیکیشن است و لازم است که کلیت کیس ریپورت درقالب یک مقاله واحد منتشر
بشود، من از مجله و ھمچنین از سایر پژوھشگران و نویسندگانی که تجربه موثر داشته اند مشورت می گیرم و
نھایتا به این نتیجه می رسم که بجای آنکه چھار مقاله آبکی یا نیمه آبکی را در چھار مجله آبکی یا نیمه آبکی
منتشر کنم، بجای آنکه دیدی کاسبکارانه به موضوع داشته باشم، تنھا به رشد علم فکر کنم و آن کاری را که لازم
است انجام بدھم ھمانکار را بصورت استاندارد انجام بدھم. نتیجه آن خواھد شد که احتمالا مجله ای بسیار معتبر از
بین مجلات پیشروی علوم پزشکی درجھان، مقاله واحد من را که از این کیس تھیه شده است را منتشر می کند.
درانتھای این داستان،من نمی خواھم پیش داوری کنم که کدامیک از دو اقدام و دو سناریوی فوق بھترین نتیجه را
برای من یا ھر پژوھشگر دیگری در پی خواھد داشت، ولی قضاوت را به خواننده واگذار می کنم.

نمونه ای از انتشار اخلاقی و سالم دو مقاله ازدرون یک طرح پژوھشی:
درانتھا یک مثال عینی از یک پژوھش را بیان می کنم که پژوھشگر می تواند (و گاھی چاره ای جز این ھم ندارد) که
ازیک پژوھشدو عدد مقاله اوریجینال تھیه کند.

فرض کنیم که ما یک پژوھشی را می خواھیم درحوزه روانشناسی یاعلوم اجتماعی یا علوم آموزشی انجام بدھیم.
در این پژوھش ھرچه گشته ایم نتوانسته ایم پرسشنامه مناسبی برای جمع آوری داده ھا را که دیگران قبلا تھیه کرده باشند را پیدا کنیم و استفاده کنیم و یا به ھردلیل دیگری لازم بوده است که خود پژوھشگر بیاید و یک پرسشنامه تخصصی مرتبط با سنجش متغیرھای مورد مطالعه را طراحی کند. دراین مسیر پژوھشگر می آید و سازی آن valid درطی یک پژوھش مقدماتی نفس گیرو چند مرحله ای ،اقدام به طراحی پرسشنامه استاندارد و می کند. و درمرحله نھایی از ھمین پرسنامه برای جمع آوری داده ھا استفاده میکند. این پژوھشگر محترم ، از جدید را طراحی کند، می تواند و البته کاری بسیارخوب خواھد Measurement Tool آنجایی که توانسته است یک بود که بیاید واین فرایند چند مرحله ای را که منجر به تولید این ابزار سنجش جدید (ھمان پرسشنامه مورد نظر) شده است را در قالب یک مقاله اوریجینال منتشر کند و یافته ھای پژوھش اصلی را ھم بعدا در قالب یک مقاله دیگر که تمام مشخصات یک ابزار سنجس معتبر را داشته Valid منتشر کند. فراموش نکنیم که طراحی یک ابزار سنجش باشد ( درمثال فوق، ھمان پرسشنامه ) اھمیتی دقیقا به اندازه کسی دارد که رفته است و وزنه را برای سنجش وزن و خطکشرا برای سنجش سانتیمتر اختراع کرده است.

…………………………………………………………………………

آموزش دوره جامع مقاله نویسی ISI در شیراز

موسسه چشم انداز هزاره سوم ملل

همراه با فیلم و کتابچه 

با متد آسان و کاربردی

با رویکرد پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری

آدرس آموزشگاه شیراز:

شیراز –خیابان برق، کوچه 1

تلفن تماس شیراز:07132341477

09382252774



دیدگاهتان را بنویسید

آدرس ما در گوگل

آدرس دفتر مرکزی

شيراز - خیابان فلسطین - چهارراه حکیمی - موسسه چشم انداز هزاره سوم ملل
تلفن:07132320953-07132320721
09382252774
Address: P.O.Box 71555-1111, Shiraz, IRAN
No. 3, 4th Floor, Sadaf Building, Beside of the Pars International Hotel, Zand Blvd.,Shiraz, IRAN
E-Mail: sjavizadeh@yahoo.com